Làm dâu xứ lạ

Tiếng Đức thì chưa thạo, văn hóa khác nhau hoàn toàn, không biết có thể đồng cảm mà sống nổi với nhau không. Quen chị trên một chuyến tàu điện ngầm ở trung tâm Berlin (Đức), chúng tôi được chị mời đến nhà thăm tổ ấm của cặp vợ chồng Đức – Việt. Đến thăm chị, tôi mới hiểu làm dâu xứ người thật dễ mà cũng khó khăn biết bao nhiêu.

Căn phòng của anh chị nằm trên tầng 4 khu chung cư ở quận Lichtenburg (Berlin). Mở cửa đón tôi, bên cạnh chị, là một người đàn ông Đức cao lớn với ánh mắt sâu thẳm. Chị nhìn trẻ hơn so với tuổi 38.

Khi tôi đã yên vị trên ghế, anh xin phép vào phòng để chị tiếp khách. “Tính của người Đức là thế, em đừng để ý làm gì. Nhìn lạnh lùng vậy thôi chứ anh ấy tốt lắm” – Chị nói như thanh minh.

…Chị Thúy sang Đức với người bà con từ tháng 6/1999. Chị vốn là thợ may khéo tay ở thành phố Hải Dương. Chị đã có gia đình, nhưng hoàn cảnh đã không cho 2 người tiếp tục sống với nhau. Chia tay chồng, chị dứt áo ra đi.

Chân ướt chân ráo đến Berlin, nhờ người em rể là người Đức, chị được vào làm việc tại Karstat - Hãng đồ dùng cao cấp ở thành phố Berlin. Cũng nhờ người em rể này, Thúy đã quen Koeniger - Nhân viên Sở Điện lực thành phố, chồng của chị bây giờ.

Dù được giới thiệu, nhưng Thúy luôn thận trọng với mối quan hệ mới bởi dẫu sao chị cũng đã có một đời chồng. Hơn 1 năm sau, thấy anh vẫn tốt bụng, hiền lành như thủa mới gặp, chị mới đồng ý làm đám cưới với anh. “Lúc làm lễ ở nhà thờ, chị run lắm. Đến phút cuối cùng người mình yêu thương vẫn có thể nói “không” với mình như chị đã thấy” – chị kể. Việc trước tiên sau khi cưới là chị phải đổi họ theo truyền thống Đức. Bây giờ người ta gọi chị là bà Koeniger Thuy.

“Cưới nhau rồi mới thấy lo lắng – Chị bồi hồi nhớ lại – Tiếng Đức thì chưa thạo, văn hóa khác nhau hoàn toàn, không biết có thể đồng cảm mà sống nổi với nhau không. Chị cũng là đời vợ thứ 2 của anh ấy”.

Thế nhưng nỗi lo ấy của chị dần dần biến mất bởi anh ngày càng hiểu và thông cảm, sẻ chia với chị. “Chị yêu Koeniger vì anh ấy giống rất nhiều đàn ông Việt, không rượu chè, bồ bịch”. Ở một đất nước tự do hôn nhân như Đức, có một người đàn ông như vậy thật may mắn cho chị biết bao.
Lấy chồng Đức, nhưng Thúy vẫn giữ nguyên nét tính cách như khi chị còn ở Hải Dương: xởi lởi, hòa đồng, quý người…

Chỉ cần gặp người nào vài lần là chị mời về nhà chơi hoặc đến ăn cơm. Một lần, anh gọi chị đến bên nhỏ nhẹ nhắc: “Sao em không hỏi họ có thời gian rảnh rỗi trước khi mời hay không. Nếu mời, phải hẹn họ 1 dịp thật cụ thể để họ bố trí chứ”. Đó là bài học đầu tiên về văn hóa “quê chồng” mà chị phải học tập. Chị khoe Koeniger rất vui vẻ, hòa đồng với hàng xóm láng giềng và những người bạn đồng hương của chị.

Dù bận rộn, nhưng anh vẫn nhận lời đi nướng thịt với bạn bè Việt của chị, tất nhiên là phải có hẹn trước. “Koeniger cũng “tâm lý” lắm” – Thúy kể. Dịp sinh nhật hay Lễ Tình nhân nào anh cũng mua tặng vợ những đồ trang sức đắt tiền. Nghe radio có bài hát chị khen hay, hôm sau đi làm về đã thấy anh chìa ra trước mặt món quà là chiếc đĩa nhạc có những bài hát mà chị thích. Cứ thế, cái giá đựng đĩa CD của chị giờ có tới vài trăm chiếc.

Thúy bảo Koeniger có thể đồng ý với chị tất cả mọi thứ trừ những điều trở thành nguyên tắc. Anh có thể kể cho chị nghe chứ không bao giờ chịu trả lời khi chị hỏi đến quá khứ của chồng. Phải rất lâu chị mới quen được với điều ấy.

Thấy chồng hàng năm trời không đoái hoài gì đến bố mẹ đẻ và bà con họ hàng mặc dù họ cũng ở ngay Berlin, chị thấy mình chưa làm tròn bổn phận của con dâu. Hồi còn làm dâu ở nhà, dù bố mẹ chồng ở cách thành phố đến vài chục cây số nhưng cứ 2 – 3 tuần là chị và người chồng cũ lại đưa nhau về thăm.

Còn ở Đức thì không, nếu có dịp hiếm hoi đến thăm bố mẹ cũng chỉ trong dịp ngày lễ, Tết. Có lần nhắc khéo chồng, chị được anh trả lời: “Liên lạc làm gì. Họ có gọi cho mình đâu”. Có lần Koeniger tâm sự bố mẹ là bác sỹ, có thu nhập khá, nhưng chẳng bao giờ cho con trai lấy 1 xu. Có tính độc lập rất cao nên anh cũng chẳng bao giờ đến nhờ vả bố mẹ hay bà con họ hàng. Khoảng cách giữa họ cứ thế cách xa. Chị buồn lắm…

Tính cách độc lập có phần cực đoan của Koeniger đôi lần ảnh hưởng đến quan hệ vợ chồng anh. Kiếm được tiền, thỉnh thoảng Thúy vẫn gửi về quê giúp đỡ bố mẹ và anh em trong gia đình. Koeniger phản đối bởi người Đức không có thói quen ấy. Chị thẳng thắn: “Em là người Việt nên không thể chỉ sống cho mình em.

Em còn bố mẹ, anh em, họ hàng. Em không thể sống ích kỷ lo cho riêng mình được”. Thấy chị cương quyết, anh đã phải nhượng bộ. Dù mỗi người đều có tài khoản riêng, nhưng tài chính trong gia đình phải được công khai. Mỗi lần mua sắm những đồ vật có tài khoản lớn, anh chị đều bàn bạc và thống nhất. Nhờ bàn tay tần tảo, đức tính tiết kiệm của Thúy, vợ chồng chị đã sắm được chiếc xe hơi trị giá đến 50.000 euro.

…Nhìn người phụ nữ mảnh mai với dáng vẻ nhanh nhẹn, gương mặt phúc hậu thuần chất Việt, tôi tin chị sẽ giữ được hạnh phúc bền lâu trong tổ ấm này.