Hàng loạt học viên nghề người Việt biến mất khỏi trường học ở Berlin. Dư luận xôn xao. Nhưng câu trả lời từ chính quyền bang Berlin khẳng định: không có tội phạm nào ở đây. Trước chất vấn của đảng Die Linke, họ cho biết nguyên nhân chính là rào cản ngôn ngữ và những chiêu trò từ các công ty môi giới. Tờ Tagesspiegel cũng đưa tin, không hề có dấu hiệu buôn người.
Vụ việc đáng chú ý nhất diễn ra ở Trường Brillat-Savarin, tại Berlin-Weißensee, vào tháng 10/2025. Trường có vài nghìn học sinh. Trong số 700 học viên người Việt, khoảng một phần ba đột ngột vắng mặt. Khi xuất cảnh, họ đều có chứng chỉ tiếng Đức. Nhưng thực tế, nhiều em gần như không giao tiếp nổi. Giáo viên quá tải. Nhà trường gần như tê liệt.
Tình trạng này không chỉ ở Berlin. Brandenburg và nhiều bang khác cũng gặp phải. Theo Cơ quan Việc làm Liên bang, hiện có khoảng 16.000 người Việt đang học nghề tại Đức. Con số này vẫn đang tăng.
Mạng xã hội và cạm bẫy quảng cáo
Chính quyền Berlin chỉ ra xu hướng đáng lo ngại. Hoạt động tuyển dụng du học nghề tại Việt Nam đang tràn ngập mạng xã hội. Thậm chí, trí tuệ nhân tạo (AI) được dùng để tạo thông tin quảng cáo sai lệch. Những lời hứa hẹn đánh vào khát vọng đổi đời của giới trẻ. Nhưng Berlin thừa nhận, họ không có thẩm quyền kiểm soát các chiến dịch tiếp thị tư nhân ở nước ngoài. Dù vậy, chính quyền cũng nhấn mạnh đã có nhiều chương trình hỗ trợ và tư vấn cho học viên nhập cư. Cần làm rõ hơn trách nhiệm và quyền hạn trong lĩnh vực nhập cư lao động kỹ năng.
Vòng xoáy nợ nần từ công ty môi giới
Tại Việt Nam, các công ty môi giới tư nhân chiếm vai trò chủ đạo trong việc đưa người sang Đức học nghề. Họ thu những khoản phí khổng lồ cho hợp đồng, chứng chỉ ngôn ngữ và thị thực. Chuyên gia về di cư Mimi Vu tiết lộ: "Nhiều thanh niên phải vay nợ, rơi vào cảnh lệ thuộc nghiêm trọng." Công đoàn NGG còn so sánh hoạt động của các đơn vị môi giới này với những đường dây đưa người vượt biên trái phép. Áp lực tài chính và tâm lý khiến không ít học viên bỏ học, tìm đường mưu sinh khác, hoặc đơn giản là biến mất khỏi hệ thống.
Tình hình này đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ hơn giữa Việt Nam và Đức. Khâu kiểm tra năng lực ngôn ngữ cần thực chất hơn. Hoạt động môi giới phải được siết chặt. Nếu không, giấc mơ đổi đời của hàng chục nghìn thanh niên Việt sẽ mãi chỉ là những con số ảo trên mạng xã hội.
Ý kiến bạn đọc